I-ốt là một vi chất dinh dưỡng vô cùng cần thiết cho cơ thể con người. Tuy chỉ cần một lượng rất nhỏ, nhưng i-ốt đóng vai trò quan trọng trong việc tổng hợp hormone tuyến giáp,giúpđiều hòa sự phát triển, chuyển hóa và hoạt động của não bộ. Thiếu i-ốt, cơ thể sẽ gặp nhiều rối loạn nguy hiểm, đặc biệt là ởphụ nữ mang thai và trẻ em.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), thiếu i-ốt là nguyên nhân hàng đầu gây chậm phát triển trí tuệ, tuy nhiên có thể phòng tránh được.
Dấu hiệu ở trẻ em:
– Chậm phát triển thể chất và trí tuệ (thiếu i-ốt lâu dài → đần độn, chậm nói, chậm hiểu).
– Tầm vóc thấp bé.
– Phản ứng chậm chạp, học kém.
– Nguy cơ bị bướu cổ ở tuổi học sinh, đặc biệt ở vùng núi, vùng xa biển.
Dấu hiệu ở người lớn
– Bướu cổ (phì đại tuyến giáp): Tuyến giáp to lên do cố gắng bắt giữ thêm i-ốt để sản xuất hormone. Có thể nhìn thấy hoặc sờ thấy khối ở cổ.
– Mệt mỏi, kém tập trung, trí nhớ giảm.
– Da khô, tóc dễ gãy rụng, móng giòn.
– Tăng cân không rõ nguyên nhân.
– Cảm thấy lạnh, nhịp tim chậm, trầm cảm nhẹ.
– Giảm khả năng sinh sản, rối loạn kinh nguyệt ở nữ.
Thiếu i-ốt ở phụ nữ mang thai: Rất nguy hiểm cho thai nhi
- Sảy thai, thai chết lưu.
- Sinh non hoặc con nhẹ cân.
- Trẻ sinh ra bị đần độn (bệnh đần địa phương – cretinism), câm điếc, dị dạng.
- Giảm IQ của trẻ 10–15 điểm so với bình thường.
Nguyên nhân gây thiếu i-ốt
- Cơ thể không được cung cấp đủ i-ốt qua thực phẩm hằng ngày.
- Sống ở vùng núi, vùng xa biển, nơi đất và nước nghèo i-ốt.
- Không sử dụng muối i-ốt trong chế biến thức ăn.
- Thói quen ăn uống thiếu cân đối, ít dùng hải sản.
Biện pháp phòng chống
- Sử dụng muối i-ốt trong nấu ăn hằng ngày.
- Ăn đa dạng thực phẩm: cá biển, tôm, cua, trứng, sữa, rong biển, rau xanh.
- Phụ nữ mang thai và cho con bú nên bổ sung i-ốt theo hướng dẫn của bác sĩ.
- Không để muối i-ốt ở nơi ẩm ướt hoặc nấu lâu, vì i-ốt dễ bay hơi.
Hưởng ứng Ngày toàn dân mua và sử dụng muối I- ốt (02/11), hãy nêu cao khẩu hiệu:
–
Vì sức khỏe của bản thân, gia đình và thế hệ tương lai,
Hãy
sử dụng muối i-ốt mỗi ngày! Hãy
nói “không” với các bệnh do thiếu i-ốt!
– Mỗi người dân hãy là một tuyên truyền viên tích cực, góp phần xây dựng một cộng đồng không còn bướu cổ, không còn trẻ em chậm phát triển do thiếu i-ốt.